Μετά το 1204 μ.Χ. όπου οι Σταυροφόροι κατέλαβαν την Κωνσταντινούπολη, οι Βενετοί και οι σύμμαχοί τους, κατέκτησαν σημαντικά σημεία της Βυζαντινής αυτοκρατορίας. Τότε ξεκινάει η χρονική περίοδος της Λατινικής κυριαρχίας ή ενετοκρατίας.
Τέλος της θεωρείται το 1566 μ.Χ., όταν πια κυριάρχησαν παντού στην περιοχή οι Οθωμανοί και καταλύθηκαν τα ενετικά κράτη, που είχαν συσταθεί στον ελληνικό χώρο, δηλαδή μία περίοδος 3,5 αιώνων.
Η Κρήτη έπεσε στα χέρια των Οθωμανών το 1669, ενώ τα Επτάνησα έμειναν στην κυριαρχία των Βενετών για εκατό χρόνια ακόμα, οπότε πέρασαν διαδοχικά στα χέρια όλων των Μεγάλων Δυνάμεων της εποχής.
Κοινωνικές τάξεις στην Κρήτη την εποχή της Βενετοκρατίας
Το κάστρο που έχτισαν οι Βενετοί στο Ηράκλειο
1. Στην ανώτατη κοινωνική βαθμίδα ανήκαν οι ευγενείς οι Βενετοί ευγενείς και φεουδάρχες (φεουδάρχες = μεγαλογαιοκτήμονες, φέουδο = μεγάλη έκταση γης). Οι ευγενείς ήταν καθολικοί, άποικοι, είχαν πλήρη πολιτικά δικαιώματα και κατείχαν τα μεγαλύτερα φέουδα.
2. Αριστοκράτες δεύτερης κατηγορίας ήταν οι Κρητικοί ευγενείς απόγονοι της παλιάς ελληνικής αριστοκρατίας.
3. Οι κάτοικοι των πόλεων, όσοι δεν ήταν ευγενείς, ονομάζονταν πολίτες ή αστοί. Η τάξη αυτή απαρτίζονταν από δημόσιους υπαλλήλους και ελεύθερους επαγγελματίες.
4. Στην κατώτερη κοινωνική βαθμίδα ανήκε ο λαός των πόλεων και της υπαίθρου. Οι χωρικοί δούλευαν στα κτήματα του δημοσίου ή των ιδιωτών, κατέβαλλαν φόρους και ήταν υποχρεωμένοι σε αγγαρείες. Η πιο βαριά αγγαρεία ήταν στις γαλέρες. Πολλές φορές σε όσους έπεφτε αυτή η αγγαρεία αναγκάζονταν για να την αποφύγουν να τρέπονται σε φυγή στα βουνά ή να πουλούν την περιουσία τους για να πληρώσουν αντικαταστάτες.
Τέχνη
Σε επίσκεψή μας στο Βυζαντινό μουσείο θα έχουμε τη δυνατότητα να διακρίνουμε τις επιρροές της
Άγιος Γεώργιος, 1746, Ζάκυνθος, έργο του Ζακυνθινού ιερέα Νικολάου Καντούνη
αναγέννησης και της δυτικής τέχνης στη βυζαντινή τέχνη. Να παρατηρήσουμε τα ιταλοκρητικά έργα, θρησκευτικές εικόνες που έφτιαχναν κρητικοί αγιογράφοι επηρεασμένοι από τη δυτική τέχνη.
Να δούμε επίσης, ότι πολλοί κρητικοί αγιογράφοι κατέφυγαν στα Επτάνησα μετά την κατάκτηση της Κρήτης από τους Οθωμανούς και να παρατηρήσουμε την εξέλιξη της αγιογραφίας με ακόμα πιο έντονες ιταλικές επιρροές που ξεπερνούσαν τις φόρμες της βυζαντινής τέχνης.
Παρατήρησε προσεκτικά τον παρακάτω πίνακα. Προσπάθησε να τον περιγράψεις με λίγα λόγια. Τι συμβαίνει εδώ ;
Κατά το 18ο αιώνα η Βρετανική Αυτοκρατορία κατείχε δεκατρείς αποικίες στη βόρεια Αμερική
Οι πρώτες 13 αποικίες καθώς και οι υπόλοιπες περιοχές που κατέκτησε η Αγγλία.
Οι αποικίες είχαν κατά τα τέλη του 18ου αιώνα αναπτυχθεί οικονομικά και διέθεταν σε πολιτικό επίπεδο μεγάλη αυτονομία. Η υποχρέωση, όμως, των κατοίκων των αποικιών να διατηρούν εμπορικές σχέσεις μόνο με την Βρετανία αποτελούσε αιτία δυσαρέσκειας και έντασης.
Η δυσαρέσκεια κορυφώθηκε, όταν η Βρετανική Αυτοκρατορίαεπέβαλε στις αποικίες πρόσθετη φορολογία σε μια σειρά από προϊόντα, όπως το τσάι και η ζάχαρη.
Τι απεικονίζει ο πίνακας :
«Γιορτή του τσαγιού» της Βοστώνης. Τη νύχτα της 16ης προς τη 17η Δεκεμβρίου 1773,
αγανακτισμένοι κάτοικοι της Βοστώνης ρίχνουν στη θάλασσα 340 κιβώτια τσαγιού που ανήκαν σε βρετανική εταιρεία.
Τον 18ο αιώνα, το αμερικανικό έδαφος αποτελούσε αποικία διάφορων ευρωπαϊκών χωρών, μεταξύ των οποίων η Γαλλία, η Ισπανία, η Πορτογαλία, η Ολλανδία και, φυσικά, η Μεγάλη Βρετανία. Όλα ξεκίνησαν όταν, τον Μάιο του 1773, το βρετανικό κοινοβούλιο πέρασε το λεγόμενο “Tea Act”, με σκοπό την ενίσχυση της οικονομικά εξασθενημένης Εταιρείας Ανατολικών Ινδιών. Το συγκεκριμένο νομοθέτημα μπορεί να ήταν ευχάριστο για την Εταιρεία, όχι όμως για τους κατοίκους των δεκατριών αμερικανικών αποικιών.
Οι πολίτες των αποικιών θεωρούσαν πως το νομοθέτημα αυτό παραβίαζε τα δικαιώματα τους ως Βρετανών πολιτών. Έτσι, τον Δεκέμβριο του 1773, στην Βοστόνη, μια ομάδα ανδρών, ορισμένοι μεταμφιεσμένοι σε Ινδιάνους, ανέβηκε στα πλοία της εταιρείας Ανατολικών Ινδιών και πέταξε όλο το τσάι στην θάλασσα.
“No taxation without representation” (“Καμία φορολογία χωρίς αντιπροσώπευση») διακήρυτταν. Δηλαδή, όχι επιβολή φόρων από ένα κοινοβούλιο που δεν εκπροσωπείται από κανέναν. Το συγκεκριμένο κίνημα, που αργότερα ονομάστηκε “Boston Tea Party”, κατάφερε να μποϊκοτάρει το εμπόριο τσαγιού σε ακόμη τρεις αποικίες, ξεκινώντας μια αντιπαράθεση με την Βρετανική Αυτοκρατορία που σταδιακά θα οδηγούσε στην Αμερικανική Επανάσταση. Το Boston Tea Party, όμως, πέραν του να προετοιμάσει το έδαφος για την Αμερικανική Επανάσταση, σηματοδότησε και άλλο ένα μεγάλο γεγονός: την στροφή της Αμερικής, από το τσάι, στον καφέ.
Μετά τα γεγονότα της Βοστώνης ξέσπασε η Αμερικανική Επανάσταση.
Οι Βρετανοί αντέδρασαν, στέλνοντας 4.000 στρατιώτες να καταλάβουν τη Βοστόνη. Όταν αγγλικές δυνάμεις στάλθηκαν για να πάρουν στρατιωτικό υλικό από την πόλη Κόνκορντ της Μασαχουσέτης στις 19 Απριλίου1775, συνάντησαν αντίσταση από την πολιτοφυλακή της Μασαχουσέτης. Οι Αμερικανοί κατάφεραν να σταματήσουν τους Άγγλους και να τους αναγκάσουν να γυρίσουν πίσω στη Μεγάλη Βρετανία έχοντας βαριές απώλειες. Η σύγκρουση είχε αρχίσει.
Ο αγγλικός στρατός, τελικά παραδόθηκε στις 19 Οκτωβρίου1781. Ο πόλεμος έληξε επίσημα με την συνθήκη του Παρισιού στις 3 Σεπτεμβρίου1783, με την οποία η Αγγλία παραχωρούσε τα εδάφη της στις ΗΠΑ. Τα τελευταία αγγλικά στρατεύματα εγκατέλειψαν την ήπειρο στις 25 Νοεμβρίου1783.
Η ιδεολογία της Αμερικανικής Επανάστασης στηρίχθηκε στη Διακήρυξη της Ανεξαρτησίας που ψηφίστηκε στις 4 Ιουλίου 1776. Το έγγραφο αυτό, αποτελεί την πρώτη πρακτική εφαρμογή των πολιτικών ιδεών του Διαφωτισμού.
Απόσπασμα από τη Διακήρυξη της Ανεξαρτησίας
Θεωρούμε ως αναμφισβήτητες τις παρακάτω αλήθειες: όλοι οι άνθρωποι γεννήθηκαν ίσοι και ο Δημιουργός τους προίκισε με ορισμένα αναφαίρετα δικαιώματα. Σ’ αυτά περιλαμβάνονται η ζωή, η ελευθερία και η επιδίωξη της ευτυχίας. Οι κυβερνήσεις εγκαταστάθηκαν από τους ανθρώπους για να εξασφαλίσουν αυτά τα δικαιώματα και η δίκαιη εξουσία πηγάζει από τη συγκατάθεση των κυβερνώμενων. Κάθε φορά που μια μορφή διακυβέρνησης αποδεικνύεται καταστροφική για το σκοπό αυτό, ο λαός έχει δικαίωμα να την αλλάξει ή να την καταργήσει και να εγκαταστήσει μια νέα κυβέρνηση.
Η διακήρυξη της ανεξαρτησίας, έργο ζωγραφισμένο από τον Τζον Τράμπουλ, που δείχνει την πενταμελή επιτροπή η οποία είναι επικεφαλής της σύνταξης της διακήρυξης, το 1776 καθώς παρουσιάζει την δουλειά της στο Δεύτερο Ηπειρωτικό Κογκρέσο
Αμερικάνικη Επανάσταση (1776) – με λίγα λόγια
Οι άποικοι της Βόρειας Αμερικής εξεγέρθηκαν εναντίον της Αγγλίας.
Το αποτέλεσμα της επανάστασης ήταν η δημιουργία των Η.Π.Α.
Τα προοδευτικά αιτήματα των επαναστατών (δημοκρατία, ελευθερία λόγου και έκφρασης, νομική ισότητα) εκφράστηκαν στη Διακήρυξη της Αμερικάνικης Ανεξαρτησίας (Ιούλιος 1776)
Τα δικαιώματα αυτά αφορούσαν όμως μόνο τους λευκούς άνδρες με ιδιοκτησία. Δεν αφορούσαν τις γυναίκες, τους δούλους από την Αφρική και τους ιθαγενείς Αμερικάνους (ινδιάνους).
Ανάγνωση του κειμένου. Στην τάξη θα ακολουθήσει συζήτηση κατανόησης του κειμένου με κλειστά βιβλία την Τετάρτη 2/10
Ορθογραφία-Αντιγραφή: Ο μεγαλύτερος σύγχρονος παραμυθάς που με το έργο του έχει συμβάλει στην ανανέωση της παγκόσμιας παιδικής λογοτεχνίας. Στοιχεία του ύφους του είναι η φαντασία και το πρωτότυπο χιούμορ. Στόχος του η δημιουργική διασκέδαση του αναγνώστη, με την ανάδειξη των κοινωνικών προβλημάτων και τον καυτηριασμό των ανθρώπινων ελαττωμάτων.
Μαθηματικά: Βιβλίο εργασιών, σ. 11, ασκήσεις 1,2,3 και πρόβλημα 2
1. Η Γαλλική Επανάσταση είναι το πιο σημαντικό γεγονός των νεότερων χρόνων που επηρέασε όλη την Ευρώπη, αλλά και τον υπόλοιπο κόσμο. Ανέτρεψε το παλαιό καθεστώς της απόλυτης μοναρχίας και έβαλε τις βάσεις της σύγχρονης κοινοβουλευτικής δημοκρατίας.
2. Η φτώχεια και η εξαθλίωση των φτωχών λαϊκών ανθρώπων στο Παρίσι και των αγροτών στην ύπαιθρο ξεσήκωσαν το λαό ενάντια στο βασιλιά και τους αριστοκράτες που ζούσαν μέσα στα πλούτη εις βάρος του λαού. Στις 14 Ιούλη του 1789 ο λαός κατέλαβε το φρούριο της Βαστίλης, ημερομηνία που μέχρι σήμερα γιορτάζεται ως εθνική εορτή στη Γαλλία. Το σύνθημα της επανάστασης ήταν “Ελευθερία, Ισότητα, Αδελφότητα”.
3. Ψηφίστηκε το 1789 “ Η Διακήρυξη των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου και του Πολίτη” που εκφράζει τις ιδέες της Γαλλικής Επανάστασης, για ελευθερία, πολιτικά δικαιώματα, δημοκρατία.Έμφαση δόθηκε στα δικαιώματα της ελευθερίας, της ασφάλειας και της ιδιοκτησίας, καθώς και στο δικαίωμα αντίδρασης σε οποιαδήποτε μορφή καταπίεσης.
4. Το 1792 θα ανατραπεί οριστικά ο θεσμός της βασιλείας – αργότερα ο βασιλιάς της Γαλλίας Λουδοβίκος ο 16ος και η γυναίκα του Αντουανέττα θα εκτελεστούν. Η απολυταρχία κατέρρευσε στη Γαλλία και όλοι οι τύραννοι της Ευρώπης ενώθηκαν για νικήσουν τη Γαλλική Επανάσταση.
Παρατήρησε προσεκτικά τον παρακάτω πίνακα. Προσπάθησε να τον περιγράψεις με λίγα λόγια. Τι συμβαίνει εδώ ;
Οι κοινωνικές τάξεις στη Γαλλία του 18ου αιώνα
Οι άνθρωποι κατατάσσονταν σε αυτές με κριτήρια την καταγωγή τους και τα προνόμια που τους είχαν απονεμηθεί από τον ηγεμόνα
1. κλήρος
0,5 % του πληθυσμού
είχε προνόμια
δε φορολογούνταν
2. ευγενείς
1,5 % του πληθυσμού
είχαν προνόμια
δε φορολογούνταν
3. τρίτη τάξη
98 % του πληθυσμού
είχαν μόνο υποχρεώσεις
πλήρωναν το σύνολο των φόρων
από τα μέσα του 18ου αιώνα οι συνθήκες ζωής τους επιδεινώνονταν συνεχώς
κατά το φοβερό χειμώνα του 1788-1789 η πείνα οδήγησε το λαό σε λεηλασίες πλούσιων σπιτιών και κρατικών αποθηκών
σε αυτήν την τάξη ανήκαν οι:
α. αστοί
β. αγρότες
γ. εργάτες
Οι Γάλλοι άρχισαν να αισθάνονται αφόρητη την κατάσταση. Νέες δυνάμεις σχηματίστηκαν και προκάλεσαν τεράστια εξέγερση. Η Γαλλική Επανάσταση ανέτρεψε το παλιό καθεστώς και είχε ανυπολόγιστες συνέπειες στη ζωή και στις αντιλήψεις των ανθρώπων.
Γαλλική Επανάσταση – με λίγα λόγια
1. Η Γαλλική Επανάσταση είναι το πιο σημαντικό γεγονός των νεότερων χρόνων που επηρέασε όλη την Ευρώπη, αλλά και τον υπόλοιπο κόσμο. Ανέτρεψε το παλαιό καθεστώς της απόλυτης μοναρχίας και έβαλε τις βάσεις της σύγχρονης κοινοβουλευτικής δημοκρατίας.
2. Η φτώχεια και η εξαθλίωση των φτωχών λαϊκών ανθρώπων στο Παρίσι και των αγροτών στην ύπαιθρο ξεσήκωσαν το λαό ενάντια στο βασιλιά και τους αριστοκράτες που ζούσαν μέσα στα πλούτη εις βάρος του λαού. Στις 14 Ιούλη του 1789 ο λαός κατέλαβε το φρούριο της Βαστίλης, ημερομηνία που μέχρι σήμερα γιορτάζεται ως εθνική εορτή στη Γαλλία. Το σύνθημα της επανάστασης ήταν “Ελευθερία, Ισότητα, Αδελφότητα”.
3. Ψηφίστηκε το 1789 “ Η Διακήρυξη των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου και του Πολίτη” που εκφράζει τις ιδέες της Γαλλικής Επανάστασης, για ελευθερία, πολιτικά δικαιώματα, δημοκρατία.Έμφαση δόθηκε στα δικαιώματα της ελευθερίας, της ασφάλειας και της ιδιοκτησίας, καθώς και στο δικαίωμα αντίδρασης σε οποιαδήποτε μορφή καταπίεσης.
4. Το 1792 θα ανατραπεί οριστικά ο θεσμός της βασιλείας – αργότερα ο βασιλιάς της Γαλλίας Λουδοβίκος ο 16ος και η γυναίκα του Αντουανέττα θα εκτελεστούν. Η απολυταρχία κατέρρευσε στη Γαλλία και όλοι οι τύραννοι της Ευρώπης ενώθηκαν για νικήσουν τη Γαλλική Επανάσταση.
5. Το 1815, οι Μεγάλες Δυνάμεις της Ευρώπης θα συγκροτήσουν την Ιερή Συμμαχία, με σκοπό να καταστείλουν κάθε φιλελεύθερη επανάσταση ή κίνημα στην Ευρώπη. Συμμετείχαν, η Ρωσία, η Αυστρία, η Πρωσία και αργότερα, η Αγγλία και η Γαλλία.
Το παρακάτω ζωγραφικό έργο δείχνει ένα δικαστήριο στη Γαλλία στην εποχή της επανάστασης: οι δικαστές (δεξιά) δικάζουν έναν εχθρό της επανάστασης (αριστερά).Πώς παρουσιάζει ο ζωγράφος τους δικαστές; Εμπλουτίστε το σχολιασμό με τις ιστορικές σας γνώσεις.
Από τους δεκαδικούς αριθμούς στα δεκαδικά κλάσματα. Αντιγράφουμε στο τετράδιο εργασιών τα παρακάτω, τα διαβάζουμε και συμπληρώνουμε τις άλυτες ασκήσεις:
γραμματική, σ. 149, όπως κλίνεται το ρήμα αγαπώ, κλίνουμε στο τετράδιο εργασιών την Οριστική έγκλιση του ρήματος χτυπώ, καταγράφοντας και την έγκλιση και τους χρόνους ακριβώς όπως είναι το παρακάτω πινακάκι: