Η ζωγραφική μου είναι ορατές εικόνες που δεν κρύβουν κάτι — προκαλούν μυστήριο και, πράγματι, όταν κάποιος βλέπει έναν από τους πίνακές μου, θέτει στον εαυτό του αυτήν την απλή ερώτηση: «Tι σημαίνει αυτό;» Οι πίνακές μου δεν σημαίνουν κάτι, επειδή και το μυστήριο δεν σημαίνει κάτι — είναι απλά άγνωστο.
Στις ΗΠΑ εκτέθηκαν τα έργα του στη Νέα Υόρκη το 1936 και ξανά στην ίδια πόλη σε δύο εκθέσεις, το 1965 στο Μουσείο Μοντέρνα Τέχνης και το 1992 στο Μητροπολιτικό Μουσείο της Τέχνης.
Ο Μαγκρίτ είναι ο μαέστρος της απορικής σκέψης, εκείνης δηλαδή που θέτει εξ ορισμού αναπάντητα ερωτήματα. Αργά, ή γρήγορα, οι θεατές ανακαλύπτουν, ότι δεν θα καταλάβουν ίσως ποτέ τους γρίφους τους. Αλλά αυτό δεν τους χαλάει – οι παραδοξίες, και τα έξυπνα οπτικά ευρήματα, που βρίσκονται σε κάθε πίνακα, τους φτιάχνει συνεχώς το κέφι. Ο Μαγκρίτ ήταν από τους σημαντικότερους εκπροσώπους του σουρεαλισμού, του σημαντικότερου καλλιτεχνικού ρεύματος του μεσοπολέμου.
Ρενέ Μαγκρίτ, Ο θεραπευτής
Έργα, όπως «Ο θεραπευτής» (ένα αντίγραφό του σε γλυπτή μορφή βρίσκεται στην Εθνική Πινακοθήκη της Αθήνας) είναι μπολιασμένα με τόσα πολλά απρόοπτα, που, όπως τόνιζε ο ίδιος, «τα κάνει αμέσως μυστηριακά».
Ρενέ Μαγκρίτ, Ξεπατίκωμα 1966. Η αριστερή μορφή μοιάζει να έχει κοπεί από την κουρτίνα, αφήνοντάς μας να δούμε την αμμουδιά και τη θάλασσα. Αυτό, όμως, δεν είναι σωστό, το περίγραμμα στο κόψιμο δεν συμπίπτει απόλυτα με τη μορφή. Όλα είναι απλώς ζωγραφική, δείχνοντάς μας ότι αυτό που βλέπουμε από το οποίο κάθε πίνακας επιλέγει ένα τμήμα, αποτελείται από ένα πυκνό πλέγμα από άπειρα πέπλα.
Σ’ αυτό το σπίτι που ‘ρθαμε πέτρα να μη ραγίσει
κι ο νοικοκύρης του σπιτιού χρόνια πολλά να ζήσει.
Άγιε μου Βασιλάκη μου και Άγιε μου Νικόλα
προστάτευε τους ναυτικούς την ώρα του κυκλώνα.
Χρόνια πολλά,να ‘στε καλά κι εσείς και οι δικοί σας
να ‘ρθούνε τα ξενάκια σας κι όλοι οι ναυτικοί σας.
Σε όλους σας ευχόμαστε αγάπη,ειρήνη υγεία
καλή καρδιά,χαμόγελο και Θεία ευλογία.
Αρχιμηνιά κι αρχιχρονιά ψιλή μου δεντρολιβανιά
κι αρχή κι αρχή του Γεναρίου του μεγά- του μεγάλου Βασιλείου.
Βασίλη μ’ από που ‘ρχεσαι, κι από κι από πού κατεβαίνεις
και βαστάς,και βαστάς ρόδα και ραίνεις
κάτσε να φας,κάτσε να πιεις,κάτσε τον πόνο σου να πεις
κάτσε,κάτσε να τραγουδήσεις και να μας καλώς ορίσεις
κι έβγα,κι έβγα να μας κεράσεις,που να ζεις,που να ζεις και να γεράσεις.
Και του χρόνου!
Κάλαντα
Τα κάλαντα είναι ελληνικό έθιμο που διατηρείται αμείωτο ακόμα και σήμερα με τα παιδιά να γυρνούν από σπίτι σε σπίτι 2 μαζί ή και περισσότερα και να τραγουδούν τα κάλαντα συνοδεύοντας το τραγούδι τους με το τρίγωνο ή ακόμα και κιθάρες, ακορντεόν, λύρες, ή φυσαρμόνικες.
Τα παιδιά γυρνούν από σπίτι σε σπίτι, χτυπούν την πόρτα και ρωτούν: «Να τα πούμε;». Αν η απάντηση από τον νοικοκύρη ή την νοικοκυρά είναι θετική, τότε τραγουδούν τα κάλαντα για μερικά λεπτά τελειώνοντας με την ευχή «Και του Χρόνου. Χρόνια Πολλά». Ο νοικοκύρης τα ανταμοίβει με κάποιο χρηματικό ποσό, ενώ παλιότερα τους πρόσφερε μελομακάρονα ή κουραμπιέδες.
Κάλαντα λέγονται την παραμονή των Χριστουγέννων, της Πρωτοχρονιάς και των Φώτων και είναι διαφορετικά για κάθε γιορτή.
Καταγωγή της λέξης κάλαντα
Η λέξη κάλαντα προέρχεται από τη λατινική «calenda», που σημαίνει αρχή του μήνα. Πιστεύεται ότι η ιστορία τους προχωρεί πολύ βαθιά στο παρελθόν και συνδέεται με την Αρχαία Ελλάδα. Βρήκαν, μάλιστα, αρχαία γραπτά κομμάτια παρόμοια με τα σημερινά κάλαντα (Ειρεσιώνη στην αρχαιότητα).
Τα παιδιά της εποχής εκείνης κρατούσαν ομοίωμα καραβιού που παρίστανε τον ερχομό του θεού Διόνυσου. Αλλοτε κρατούσαν κλαδί ελιάς ή δάφνης στο οποίο κρεμούσαν κόκκινες και άσπρες κλωστές. Στις κλωστές έδεναν τις προσφορές των νοικοκύρηδων.
Το τραγούδι της Ειρεσιώνης της εποχής του Ομήρου, το απαντάμε σήμερα με μικρές παραλλαγές στα κάλαντα της Θράκης:
Στο σπίτι ετούτο πού ‘ρθαμε του πλουσιονοικοκύρη
ν’ ανοίξουνε οι πόρτες του να μπει ο πλούτος μέσα
να μπει ο πλούτος κι η χαρά κι η ποθητή ειρήνη
και να γεμίσουν τα σταμνιά μέλι, κρασί και λάδι
κι η σκάφη του ζυμώματος με φουσκωτό ζυμάρι».
Χριστουγεννιάτικα κάλανταΚαλήν ημέραν άρχοντες,
αν είναι ορισμός σας,
Χριστού την θείαν Γέννησιν
να πω στ’ αρχοντικό σας.Χριστός γεννάται σήμερον
εν Βηθλεέμ τη πόλει.
Οι ουρανοί αγάλλονται
χαίρει η κτήσις όλη.Εν τω σπηλαίω τίκτεται
εν φάτνη των αλόγων
ο Βασιλεύς των ουρανών
και Ποιητής των όλων.
Κάλαντα ΠρωτοχρονιάςΑρχιμηνιά κι Αρχιχρονιά
ψηλή μου δεντρολιβανιά
κι αρχή καλός μας χρόνος
εκκλησιά με τ’ άγιο θρόνος.Αρχή που βγήκε ο Χριστός
άγιος και Πνευματικός,
στη γη να περπατήσει
και να μας καλοκαρδίσει.Αγιος Βασίλης έρχεται,
και δεν μας καταδέχεται,
από την Καισαρεία,
συ’ σαι αρχόντισσα κυρία.
Κάλαντα των ΦώτωνΣήμερα τα φώτα κι ο φωτισμός
η χαρα μεγάλη κι ο αγιασμός.
Κάτω στον Ιορδάνη τον ποταμό
κάθετ’ η κυρά μας η Παναγιά.’Οργανo βαστάει, κερί κρατεί
και τον Αϊ-Γιάννη παρακαλεί.
‘Αϊ-Γιάννη αφέντη και βαπτιστή
βάπτισε κι εμένα Θεού παιδί.Ν’ ανεβώ επάνω στον ουρανό
να μαζέψω ρόδα και λίβανο.
Καλημέρα, καλημέρα,
Καλή σου μέρα αφέντη με την κυρά.
Με τον όρο πολίτευμα ή πολιτικό σύστημα εννοείται το σύνολο των θεσμών, σύμφωνα με τους οποίους κυβερνάται ένα κράτος ή μια πολιτεία.
Δημοκρατία : το πολίτευμα όπου αποφασίζει ο λαός
Η δημοκρατία είναι το πολίτευμα όπου η εξουσία πηγάζει από τον λαό, ασκείται από τον λαό και υπηρετεί τα συμφέροντα του λαού. Κεντρικό χαρακτηριστικό της δημοκρατίας είναι η λήψη αποφάσεων με ψηφοφορία: των πολιτών, στην άμεση δημοκρατία, ή κάποιων αντιπροσώπων τους, στην αντιπροσωπευτική δημοκρατία.
Δικτατορία : το πολίτευμα όπου την απόλυτη εξουσία έχει ο ηγέτης (δικτάτορας)
Ο όρος δικτατορία με την σύγχρονη χρήση της αναφέρεται στην απόλυτη εξουσία ενός ηγέτη (δικτάτορα) ή ομάδας που κυβερνά αυταρχικά χωρίς να ελέγχεται από τους νόμους, το σύνταγμα, ή άλλους κοινωνικούς και πολιτικούς παράγοντες του κράτους.
Στις 21 Απριλίου του 1967, μια ομάδα στρατιωτικών έκανε πραξικόπημα. Δηλαδή, κατέβασε τα τανκς και το στρατό στους δρόμους, κατέλαβε τη Βουλή, συνέλαβε όσους διαφωνούσαν μαζί της και τους έκλεισε φυλακή, κατέλυσε το δημοκρατικό πολίτευμα και επέβαλε δικτατορία.
Το Νοέμβρη του 1973, οι φοιτητές προχώρησαν στην κατάληψη του Πολυτεχνείου ζητώντας να πέσει η δικτατορία. Τα συνθήματά τους ήταν : Ψωμί – Παιδεία – Ελευθερία. Μαζί με τους φοιτητές ενώθηκαν μαθητές, εργάτες και χιλιάδες λαού. Το καθεστώς έστειλε την αστυνομία και το στρατό να χτυπήσει τους φοιτητές.
Τελικά, τα τανκς μπήκαν στο Πολυτεχνείο, δεκάδες διαδηλωτές έχασαν τη ζωή τους και εκατοντάδες τραυματίστηκαν.
Μετά από μερικούς μήνες, τον Ιούλιο του 1974, η δικτατορία προσπάθησε να κάνει πραξικόπημα και στην Κύπρο. Τα γεγονότα εκμεταλλεύτηκε η Τουρκία που εισέβαλε στην Κύπρο και κατέλαβε το μισό νησί.
Μετά από αυτές τις εξελίξεις, η δικτατορία έπεσε και αποκαταστάθηκε το πολίτευμα της κοινοβουλευτικής δημοκρατίας στην Ελλάδα.
Πολυτεχνείο 1973: Μικρό εικονογραφημένο χρονικό
Τετάρτη 14 Νοέμβρη, μεσημέρι
Οι φοιτητές κλείνονται στο Πολυτεχνείο φωνάζοντας συνθήματα εναντίον της Χούντας.
Οι φοιτητές φτιάχνουν έναν πρόχειρο ραδιοφωνικό σταθμό.
Ταυτόχρονα γράφουν προκηρύξεις με συνθήματα που τις σκορπίζουν στους γύρω δρόμους.
Σταματούν τα λεωφορεία και τα τρόλλεϋ στην οδό Πατησίων, μπροστά από το Πολυτεχνείο και πετούν προκηρύξεις μέσα από τα παράθυρα. Γράφουν συνθήματα πάνω στα οχήματα για να μεταφερθούν σε όλη την Αθήνα και να δώσουν κουράγιο στους καταπιεσμένους από την Χούντα.
Πέμπτη 15 Νοέμβρη Ο κόσμος γύρω από το Πολυτεχνείο πυκνώνει διαρκώς.
Η Αστυνομία επεμβαίνει και χτυπά τους διαδηλωτές, εμποδίζει τους απλούς πολίτες να ενωθούν με τους φοιτητές.
Παρασκευή 16 Νοέμβρη, πρωί Η αλληλεγγύη του κόσμου κορυφώνεται. Χιλιάδες λαού συρρέουν στους δρόμους γύρω από το Πολυτεχνείο.
Το Πολυτεχνείο, αλλά και οι γύρω δρόμοι, δονούνται από συνθήματα: «Ψωμί-Παιδεία-Ελευθερία, Λαϊκή Κυριαρχία – Εθνική Ανεξαρτησία», «Κάτω η χούντα»,
«Έξω οι Αμερικανοί», «Λαέ πεινάς-γιατί τους προσκυνάς», και πολλά άλλα.
Παρασκευή 16 Νοέμβρη, απόγευμα Η κατάσταση έχει αρχίζει να ξεφεύγει από τον έλεγχο της δικτατορικής κυβέρνησης. Ο Παπαδόπουλος αποφασίζει να ζητήσει την βοήθεια του στρατού. Ο κόσμος βλέπει έκπληκτος και ανήσυχος τα τανκς να βγαίνουν από το στρατόπεδο του Γουδή και να κυκλοφορούν στους δρόμους της Αθήνας με κατεύθυνση το Πολυτεχνείο.
Παρασκευή 16 Νοέμβρη, βράδυ Οι συγκρούσεις γύρω από το Πολυτεχνείο γενικεύονται. Οι αστυνομικοί βαρούν στο ψαχνό. Στις 21:30 περίπου πέφτει νεκρός ο Διομήδης Κομνηνός, 16 ετών, μαθητής Λυκείου, από αστυνομικούς που τον πυροβολούν από 10 μέτρα απόσταση. Τις επόμενες ώρες οι νεκροί πληθαίνουν.
Σάββατο 17 Νοέμβρη, 01:30 τα ξημερώματα Τα τανκς έχουν κυκλώσει το Πολυτεχνείο και περιμένουν την εντολή για επέμβαση.
Σάββατο 17 Νοέμβρη, 02:50 τα ξημερώματα Το τανκ παίρνει την εντολή να ρίξει την σιδερένια πόρτα του Πολυτεχνείου και να εισβάλει στο Ίδρυμα. Ανάβει τους προβολείς του και ξεκινά…
Οι σκηνές που ακολουθούν είναι συγκλονιστικές. Οι φοιτητές αποχωρούν από το Πολυτεχνείο με τους αστυνομικούς να τους χτυπούν αλύπητα. Το Πολυτεχνείο εκκενώνεται. Τον άδειο χώρο στοιχειώνουν τα πεσμένα πανώ…
19-01-2014
