Με τις παρακάτω εικόνες και τη βοήθεια του βίντεο από την ταινία, φτιάξε μικρές προτάσεις που θα σε βοηθήσουν να αναπτύξεις τη δική σου ιστορία για το ναυαγό :
Ένωσε τις φράσεις και δημιούργησε τη δική σου αφήγηση για την υπόθεση της ταινίας.
Βάλε τον εαυτό σου στη θέση του ναυαγού και γράψε τις εντυπώσεις σου από το τοπίο γύρω σου (βλάστηση, ακτές, καιρός, ήχοι).
Μην ξεχάσεις να γράψεις και για τα συναισθήματα σου. (τετράδιο εργασιών σελ. 8)
Μήπως θα βοηθούσε να την βλέπαμε λίγο διαφορετικά;
Ας δοκιμάσουμε να την γυρίσουμε ανάποδα :
Τώρα είναι κάπως καλύτερα ; Πρόκειται προφανώς για ένα χάρτη.
Κάποια σημεία του μας θυμίζουν έντονα μια ήπειρο. Ποια;
Γιατί ο χαρτογράφος τον σχεδίασε ανάποδα;
Ο Χάρτης της Οικουμένης
Το 1459, ο Φρα Μάουρο, ένας μοναχός, ολοκλήρωσε μετά από 11 χρόνια δουλειάς τον περίφημο Χάρτη της Οικουμένης, ζώντας και δουλεύοντας μέσα στο μοναστήρι του Σαν Μικέλε στη Βενετία. Ο μοναχός αξιοποίησε όλες τις τότε γνώσεις, μαρτυρίες και πηγές, από τον Πτολεμαίο, ως τους Πορτογάλους θαλασσοπόρους της εποχής του. Ο βόρειος πόλος είναι κάτω και ο νότιος επάνω καθώς ο Φρα Μάουρο επηρεάστηκε από τους Άραβες χαρτογράφους. Ο χάρτης διατηρεί όλες – σχεδόν – τις συμβάσεις και τους περιορισμούς που η καθολική εκκλησία επέβαλλε εκείνη την εποχή. Παρατηρούμε την επίπεδη και κυκλική μορφή, όπως επίσης ότι ο Κόσμος, περικλείεται από τον Ωκεανό – εμπόδιο που καθιερώθηκε για να μην προχωρήσει ο άνθρωπος πέραν αυτού ούτε με τη σκέψη του.
Ο χάρτης όμως παρουσιάζει και κάποιες ενδιαφέρουσες καινοτομίες: τα Ιεροσόλυμα δεν είναι το κέντρο του κόσμου, ο Ινδικός Ωκεανός δεν εμφανίζεται ως κλειστή λίμνη – όπως συνηθιζόταν τότε – αλλά σαν ανοιχτό πέλαγος που επικοινωνεί με τον Ατλαντικό ωκεανό. Το χάρτη αυτό παρήγγειλε και χρηματοδότησε αδρά, ο βασιλιάς της Πορτογαλίας Αλφόνσος ο Ε΄ για να βρεθούν συντομότεροι δρόμοι για τις Ινδίες που θα παρακάμπτουν την Οθωμανική Αυτοκρατορία. Γι’ αυτό άλλωστε σε όλα τα μήκη και τα πλάτη των θαλασσών της Οικουμένης, απεικονίζονται να αρμενίζουν περήφανες καραβέλες.
Επομένως, ο χάρτης του Φρα Μάουρο, αποτυπώνει τη γεωγραφική γνώση της εποχής αλλά και τις ισορροπίες ανάμεσα στις επιταγές της Καθολικής Εκκλησίας και τις επιδιώξεις και φιλοδοξίες της κοσμικής εξουσίας. Δίκαια υποστηρίζεται από πολλούς ότι το έργο αυτό αποτελεί τη μετάβαση της Χαρτογραφίας σε μια νέα εποχή : την Αναγέννηση !
Είναι η εποχή που οι πόλεις της Ιταλίας συγκέντρωσαν τεράστια πλούτη από τις σταυροφορίες και το εμπόριο. Κάθε ιταλική πόλη ήταν οργανωμένη σαν μικρό κράτος, όπως οι πόλεις – κράτη της αρχαίας Ελλάδας. Πολλές από αυτές είχαν δημοκρατικό πολίτευμα. Σε αυτές τις συνθήκες, αρκετοί ηγεμόνες χρηματοδοτούσαν ζωγράφους, γλύπτες και αρχιτέκτονες για να φτιάξουν λαμπρά έργα.
Οι λόγιοι (μορφωμένοι άνθρωποι) της εποχής αναζήτησαν στις βιβλιοθήκες των μοναστηριών, καθώς και στα εδάφη της Βυζαντινής Αυτοκρατορίας, τα λογοτεχνικά, ιστορικά και ρητορικά κείμενα της αρχαιότητας, συνήθως γραμμένα στα λατινικά ή τα αρχαία ελληνικά. Πολλοί βυζαντινοί λόγιοι, μετά την Άλωση της Κωνσταντινούπολης από τους Οθωμανούς, κατέφυγαν στις ευρωπαϊκές πόλεις μεταφέροντας τις γνώσεις τους και συμβάλλοντας στη στροφή των πνευματικών ανθρώπων προς την αρχαία Ελλάδα και τον πολιτισμό της.
Πέρα από τη μελέτη της κλασικής αρχαιότητας, οι συγγραφείς υιοθέτησαν τη χρήση της καθομιλουμένης γλώσσας, κάτι που σε συνδυασμό με την εφεύρεση της τυπογραφίας, επέτρεψε σε ολοένα και περισσότερους ανθρώπους να έχουν πρόσβαση σε βιβλία, με πιο σημαντική περίπτωση τη Βίβλο.
Το 1450 ο Γουτεμβέργιος εφευρίσκει την τυπογραφία. Αυτή η εφεύρεση δίνει τη δυνατότητα να τυπωθούν και να κυκλοφορήσουν πολλά βιβλία που μέχρι τότε ήταν χειρόγραφα.
Το 1492 ο Χριστόφορος Κολόμβος ανακαλύπτει την Αμερική και οι απόψεις των ανθρώπων για τον τότε γνωστό κόσμο αλλάζουν.
Το 1543 ο Κοπέρνικος με το έργο του «Περί της περιστροφής των ουράνιων σφαιρών» εκφράζει την επαναστατική άποψη για την εποχή του ότι είναι η Γη που κινείται γύρω από τον Ήλιο.
Αυτή η άνθηση των επιστημών, των γραμμάτων και των τεχνών ονομάστηκε Αναγέννηση.
Το κείμενο και η δραστηριότητα σε μορφή word εδώ :
Αναγέννηση : η άνθηση των γραμμάτων και των τεχνών. Η Αναγέννηση ήταν πολιτιστικό κίνημα που ξεκίνησε από τις ιταλικές πόλεις (Φλωρεντία, Νάπολη) και εξαπλώθηκε στην υπόλοιπη Ευρώπη ανάμεσα στο 14ο και το17ο αιώνα.
Την εποχή αυτή, αναπτύχθηκαν ιδιαίτερα η λογοτεχνία, η επιστήμη, η θεολογία και οι τέχνες (ζωγραφική, γλυπτική, αρχιτεκτονική). Πολλοί μορφωμένοι άνθρωποι στράφηκαν στη μελέτη των αρχαίων ελλήνων και ρωμαίων συγγραφέων. Έτσι αναπτύχθηκε το κίνημα το Ουμανισμού.
Ουμανισμός σημαίνει «ανθρωπισμός». Είναι ο πολιτισμός που εξυψώνει το ανθρώπινο πνεύμα. Οι ουμανιστές πίστευαν στη λογική, στην «ανθρώπινη ευφυΐα… τη μοναδική και ασυνήθιστη δύναμη του ανθρώπινου μυαλού». Μελετούσαν την ελληνική γλώσσα , γραμματική, ρητορική, ιστορία, ποίηση και φιλοσοφία. Σκοπός του ουμανισμού ήταν να δημιουργήσει ένα καθολικό άνθρωπο ο οποίος θα συνδυάζει πνευματική και φυσική τελειότητα και θα είναι ικανός να λειτουργεί έντιμα σε κάθε περίσταση.
Θρησκευτική Μεταρρύθμιση : Οι νέες ιδέες άρχισαν να επηρεάζουν και τη θρησκεία. Στις αρχές του 16ου αιώνα, οι Προτεστάντες, με αρχηγό το Λούθηρο εναντιώθηκαν στην εξουσία του Πάπα και τις καταχρήσεις της Καθολικής εκκλησίας και δημιούργησαν δική τους εκκλησία, την Προτεσταντική. Τότε ξεκίνησαν πόλεμοι ανάμεσα στους Προτεστάντες και τους Καθολικούς.
Ο Μαρτίνος Λούθηρος(1483 – 1546) καλείται σε απολογία στη Δίαιτα της Βορμς (1521), όπου και αρνείται να ανακαλέσει τις θέσεις του. Έργο του Άντον φον Βέρνερ, 1877.
«Μια φορά κι έναν καιρό ήταν ο Άνθρωπος» της Αναγέννησης…
Πώς να ήταν άραγε η ζωή στην εποχή της Αναγέννησης; Ποια ήταν η καθημερινότητα των ανθρώπων; Οι συνήθειές τους; Η πολιτική κατάσταση;
Με κεντρικό ήρωα τον Λεονάρντο Ντα Βίντσιμπορούμε να πάρουμε απαντήσεις σε πολλά ερωτήματα, μέσα από το σχετικό επεισόδιο της σειράς κινούμενων σχεδίων «Μια φορά κι έναν καιρό ήταν ο Άνθρωπος»…
Άφωνος στον κίνδυνο και θαλασσομάχος,
ταξιδεύω σχίζοντας πέλαγα μονάχος.
Στου περιβολιού μας τη δεξαμενή
τα νερά τους σμίγουν πέντε ωκεανοί!
Γύρω περιμένουν στις ακτές οι κάβοι
δίπλα τους ν” αράξει τ” άσπρο το καράβι.
Στην Ινδία, στο Βόλγα, στο Μισισιπή
τρέχει το καράβι μου, πάει σαν αστραπή.
Το φεγγάρι μέσα απ” το πυκνό πλατάνι
στα ταξίδια του όλα συντροφιά μου κάνει.
Προς τα πολυτρίχια, λίγο παρακεί,
το τιμόνι αν στρίψω, να κι η Αφρική.
Πίσω απ’ του κισσού μας τη χλωρή κουρτίνα,
έγια μόλα, βάζω πλώρη για την Κίνα.
Το Σουέζ, την Πόλη και τον Παναμά,
ως να με φωνάξει για φαΐ η μαμά.
Καθισμένος πλάι σε μια γλάστρα δυόσμο
δέκα χρονών πλοίαρχος, γνώρισα τον κόσμο!
θαλασσοπόρος: αυτός που κάνει μακρινά ταξίδια, που διασχίζει τις θάλασσες (ειδικότ. για τους ναυτικούς της εποχής των γεωγραφικών εξερευνήσεων και ανακαλύψεων): Πορτογάλοι θαλασσοπόροι έφτασαν πρώτοι στις Iνδίες. Tολμηρός ~ πέρασε με κότερο τον Aτλαντικό.
θαλασσομάχος : αυτός που παλεύει με τα κύματα της θάλασσας· έμπειρος ναυτικός
κάβοι : ακρωτήρια
πολυτρίχια : φυτά με πολύ μακριά και λεπτά φύλλα που μοιάζουν με τρίχες
Ινδία: κράτος της Ν. Ασίας. Το δεύτερο σε πληθυσμό κράτος της Γης(1.028.610.328 κατ). Στην Ινδία εμφανίστηκαν στην αρχαιότητα σπουδαίοι πολιτισμοί… ΚΛΙΚ
Βόλγας: ποταμός, ο μεγαλύτερος της Ευρώπης(3.690 χλμ ), βρίσκεται στο ευρωπαϊκό τμήμα της Ρωσίας και είναι πλωτός σε όλο το μήκος του… ΚΛΙΚ
Μισσισιπής: ποταμός, ο μεγαλύτερος της Αμερικής(3.734 χλμ). Βρίσκεται στη Β. Αμερική, εκβάλλει στον κόλπο του Μεξικού και είναι σε ένα μέρος του πλωτός… ΚΛΙΚ
Κίνα: κράτος της Α. Ασίας. Το μεγαλύτερο σε πληθυσμό στη Γη(1.338.612.968 κατ.)… ΚΛΙΚ
Σουέζ: πλωτή τεχνητή διώρυγα, η μεγαλύτερη στη Γη(168 χλμ). Συνδέει τη Μεσόγειο θάλασσα με την Ερυθρά… ΚΛΙΚ
Πόλη: η Κωνσταντινούπολη. Η μεγαλύτερη πόλη της Τουρκίας βρίσκεται στο Ευρωπαϊκό μέρος της. Υπήρξε πρωτεύουσα και της Βυζαντινής αυτοκρατορίας… ΚΛΙΚ
Παναμάς: κράτος της Κεντρικής Αμερικής. Βρίσκεται στον ισθμό που ενώνει τη Β. με την Ν. Αμερική. Εκεί κατασκευάστηκε και η Διώρυγα του Παναμά με σκοπό τη σύνδεση των δύο ωκεανών… ΚΛΙΚ
Σεβάχ ο θαλασσινός
Μουσική: Μάνος Λοΐζος
Στίχοι: Λευτέρης Παπαδόπουλος
Πρώτη εκτέλεση: Μάνος Λοΐζος
Σαρακηνοί και Βενετσάνοι
πιάνουν και δένουν στο κατάρτι
ελόγου μου τον καπταν-Γιάννη,
το παλικάρι, τον αντάρτη,
τον άντρακλα τον πελαγίσιο.
Θάλασσα, πικροθάλασσα,
γιατί να σ” αγαπήσω;
Κι εκεί στου μακελειού την άψη
δαγκώνω τα σχοινιά, τα λύνω,
και, μα τον Άγιο Κωνσταντίνο,
όλους τους ρίχνω μες στη χάση,
δεμένους με τα χέρια πίσω.
Θάλασσα, πικροθάλασσα,
πώς να μη σ” αγαπήσω;
Ομοιοκαταληξία
Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Ομοιοκαταληξία το χαρακτηριστικό δύο ή περισσότερων στίχων μιας στροφής να τελειώνουν με ομόηχες λέξεις ή συλλαβές.
Άρχισε να χρησιμοποιείται στην ποίηση κατά τούς Αλεξανδρινούς χρόνους.Όπως πολλοί από τους σύγχρονους ποιητές και οι αρχαίοι Έλληνες δεν είχαν ομοιοκαταληξίες στα ποιήματα τους, και επιπλέον το θεωρούσαν άσχημο, είχαν όμως μέτρο.
Η ομοιοκαταληξία λέγεται ακόμη και ρίμα και στην καθαρεύουσα την έλεγαν «ομοιοτέλευτον». Που τελειώνει δηλαδή κατά όμοιο τρόπο.
Λόγω του ότι η ομοιοκαταληξία είναι φωνητικό φαινόμενο, η ορθογραφία έχει μηδενική σημασία.
Διάκριση της ομοιοκαταληξίας γίνεται σύμφωνα με τα ζεύγη ομοιοκαταληξίας των στίχων:
α) ζευγαρωτή : Ο πρώτος στίχος ομοιοκαταληκτεί με το δεύτερο, ο τρίτος με τον τέταρτο, ο πέμπτος με τον έκτο κτλ.
β) πλεχτή : μέσα σ’ ένα τετράστιχο, ο πρώτος με τον τρίτο και ο δεύτερος με τον τέταρτο.
γ) σταυρωτή : σε τετράστιχο ο πρώτος με τον τέταρτο και ο δεύτερος με τον τρίτο.
δ) ζευγαροπλεχτή : μέσα σ’ ένα εξάστιχο, ο πρώτος με το δεύτερο, ο τέταρτος με τον πέμπτο και ο τρίτος με τον έκτο.
ε) ανάκατη : χωρίς ορισμένη σειρά
στ) εσωτερική : σε μερικά ποιήματα βρίσκεται και στον ίδιο στίχο ομοιοκαταληξία. π.χ. καράβια πρωτοτάξιδα δίχως κατάρτια, ξάρτια, μες στα πλάτια της θάλασσας, που δέρνει-τα ακυβέρνητα (Μαλακάσης)
ζ) αντίλαλος : Ο δεύτερος στίχος όχι μόνο ομοιοκαταληκτεί με τον πρώτο, αλλά περιέχεται κι ολόκληρος μέσα σ’ αυτόν. π.χ. πάρε φωτιά και κάψε με κι αντάμα με τη στάχτη μου τ’ άχτι μου (Εφταλιώτης)
Στροφή : Ένα ρυθμικό σύνολο από περισσότερους στίχους αποτελεί τη στροφή. Κάθε στροφή κλείνει συνήθως και ολόκληρο νόημα. Στα τυπωμένα ποιήματα, ανάμεσα από τις διάφορες στροφές, μεσολαβεί ένα λευκό διάστημα. Στην ελληνική ποίηση η στροφή αποτελείται συνήθως από τέσσερις στίχους. Υπάρχουν όμως και στροφές με τρεις, πέντε, έξι ή οχτώ στίχους.
Οι λαμπτήρες πυρακτώσεως έχουν μέσα τους ένα λεπτό σπειροειδές συρματάκι, το οποίο, όταν την ανάβουμε, αυτό πυρακτώνεται. Όμως, για να μην «καεί» το συρματάκι αυτό, και να παραμένει συνέχεια πυρακτωμένο(αυτό μας δίνει και το φως), η λάμπα μέσα της, έχει ένα αέριο που ονομάζεται αργό.
Το αέριο αυτό, για να το πούμε έτσι απλά, επιτρέπει το συρματάκι αυτό να μείνει πυρακτωμένο (παράγοντας το φως), όμως, χωρίς να το κάψει!
ΤΙ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΚΑΝΟΥΜΕ,ΑΝ ΣΠΑΣΕΙ ΜΙΑ
ΛΑΜΠΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ
Οι λάμπες οικονομίας περιέχουν υδράργυρο. Ο υδράργυρος είναι εξαιρετικά επικίνδυνο υλικό. Αν τύχει και σπάσει, σε καμιά περίπτωση μην πλησιάσετε και εισπνεύσετε, ή ακουμπήσετε, ή πατήσετε, ούτε να μαζέψετε τα γυαλιά με την ηλεκτρική σκούπα. Μην χρησιμοποιήσετε ηλεκτρική σκούπα, γιατί οι ατμοί του υδραργύρου που περιέχουν οι λαμπτήρες θα απλωθούν σε ολόκληρο το χώρο.
Απομακρυνθείτε από το χώρο και ενημερώστε άμεσα τους γονείς σας.
Τα σύνορα της βυζαντινής αυτοκρατορίας ήταν απέραντα και η φύλαξή τους δύσκολη. Ιδιαίτερα τα ανατολικά σύνορα γιατί εκεί ζούσαν λαοί που έκαναν επιδρομές στα βυζαντινά εδάφη.
Για να αντιμετωπίσει το Βυζάντιο την κατάσταση, τοποθέτησε σε αυτές τις άκρες των συνόρων φρουρούς, τους Ακρίτες.
Στους ακρίτες το κράτος έδινε:
δωρεάν χωράφια (στρατιωτόπια) για να καλλιεργούν
άλογα και πανοπλίες για τους πολέμους
απαλλαγή από τους φόρους
Έτσι είχαν εγκατασταθεί μαζί με τις οικογένειές τους στα ανατολικά σύνορα και ήταν πραγματικοί «βιγλάτορες», αφού παρακολουθούσαν τις κινήσεις των εχθρών και ειδοποιούσαν έγκαιρα.
Επίσης φρουρούσαν τα περάσματα των συνόρων και εμπόδιζαν τους εχθρούς να λεηλατούν αυτές τις περιοχές.
Οι Ακρίτες έγιναν ξακουστοί, πολεμώντας εναντίον των Αράβων για την προστασία των συνόρων. Όταν δεν πολεμούσαν, γυμνάζονταν και βοηθούσαν στην οχύρωση των ακριτικών πόλεων.
Ο λαός τους ένιωθε προστάτες του,τους θαύμαζε και τους εξύμνησε στα ακριτικά τραγούδια.Τα τραγούδια αυτά μιλούν για τα ηρωικά κατορθώματα, τη ζωή, τους αγώνες των ακριτών και έγιναν η αρχή των δημοτικών μας τραγουδιών.
Ο Βασίλειος Διγενής Ακρίτας είναι ο γνωστότερος από τους ήρωες των ακριτικών τραγουδιών και πρωταγωνιστής ενός έμμετρου αφηγηματικού έργου του 11ου – 12ου αι., το οποίο είναι γνωστό ως Διγενής Ακρίτας ή Έπος του Διγενή Ακρίτα. Θεωρείται το πρώτο γραπτό μνημείο της νεοελληνικής λογοτεχνίας. Σύμφωνα με το μύθο ήταν ένας από τους Ακρίτες, τους φρουρούς των Βυζαντινών συνόρων και είχε το προσωνύμιο Διγενής εξαιτίας της εθνικής καταγωγής του: η μητέρα του ήταν κόρη βυζαντινού στρατηγού και ο πατέρας του εμίρης από την Συρία.
Υπόθεση του έργου
Το έργο ξεκινά με την αφήγηση της ιστορίας των γονέων του Διγενή: πατέρας του ήταν ο εμίρης της Συρίας Μουσούρ, ο οποίος σε μια επιδρομή σε βυζαντινά εδάφη άρπαξε την μοναχοκόρη ενός βυζαντινού στρατηγού. Τα πέντε αδέρφια της κοπέλας συνάντησαν τον εμίρη για να ζητήσουν πίσω την αδερφή τους και, επειδή εκείνος αρνήθηκε να την δώσει, ο μικρότερος από αυτούς μονομάχησε μαζί του και τον νίκησε. Ο εμίρης όμως αρνήθηκε να επιστρέψει την κοπέλα. Την παντρεύτηκε, βαφτίστηκε χριστιανός και εγκαταστάθηκε στο βυζαντινό έδαφος· όταν η μητέρα του τον κάλεσε οργισμένη να επιστρέψει στην πατρίδα του εκείνος την επισκέφτηκε και έπεισε εκείνη και την οικογένειά του να ασπασθούν τον χριστιανισμό. Ένα χρόνο μετά τον γάμο γεννήθηκε ο γιος του ζευγαριού, Βασίλειος.
Ο Βασίλειος είχε δείξει από τα παιδικά του χρόνια τις εξαιρετικές ικανότητες και επιδόσεις του σε ασχολίες όπως το κυνήγι: σε ηλικία 12 ετών έπνιξε δύο αρκούδες και σκότωσε ένα λιοντάρι. Όταν ερωτεύτηκε την κόρη ενός στρατηγού, την έκλεψε με την θέλησή της, επειδή οι γονείς της δεν έδιναν την συγκατάθεσή τους, και ο πατέρας της κοπέλας επέτρεψε τον γάμο μόνο αφού ο Διγενής σκότωσε τους πολεμιστές που έστειλε ο στρατηγός για να τον κυνηγήσουν.
Η συνέχεια του κειμένου αφηγείται τα κατορθώματα του Διγενή που τον έκαναν διάσημο και για τα οποία του απένειμε τιμές ο βυζαντινός αυτοκράτορας. Το μεγαλύτερο τμήμα καταλαμβάνεται από την αφήγηση -σε πρώτο πρόσωπο- των μαχών του Διγενή απέναντι σε έναν δράκο και ένα λιοντάρι που απειλούσε την γυναίκα του και εναντίον των απελατών και της αμαζόνας Μαξιμώς που ήθελαν να την κλέψουν.
Το Μικρό Βλαχόπουλο. Ένα Ακριτικό τραγούδι
ΣΥΛΛΟΓΗ Ν. Γ. ΠΟΛΙΤΟΥ
Ο Κωσταντίνος ο μικρός κι’ ο Αλέξης ανδρειωμένος,
και το μικρό Βλαχόπουλον, ο καστροπολεμίτης,
αντάμα τρων και πίνουσι και γλυκοκουβεντιάζουν,
κι’ αντάμ΄έχουν τους μαύρους των ‘σ΄τον πλάτανο δεμένους.
Του Κώστα τρώγει τα σίδερα, του Αλέξη τα λιθάρια,
και του μικρού Βλαχόπουλου τα δένδρα ξερριζώνει.
Κ’ εκεί που τρώγαν κ’ έπιναν και που χαροκοπούσαν,
πουλάκι πήγε καθησε δεξιά μεριά σ΄την τάβλα.
Δεν κελάϊδούσε σαν πουλί, ούτε και σαν αηδόνι,
μόν’ ελαλούσε κ’ έλεγεν αθρωπινή κουβέντα.
«Εσείς τρώτε και πίνετε και λιανοτραγουδάτε,
και πίσω σας κουρσεύουσι Σαρακηνοί κουρσάροι.
Πήραν του Αλέξη τα παιδιά, του Κώστα την γυναίκα,
και του μικρού Βλαχόπουλου την αρραβωνιασμένην.
«Ώς πού να στρώση ο Κωσταντής και να σελλώση ο Αλέξης,
ευρέθη το Βλαχόπουλο σ΄τον μαύρον καβαλλάρης.
«Για σύρε συ Βλαχόπουλο σ΄τη βίγλα να βιγλίσης,
αν είν’ πενήντα κι εκατό χύσου μακέλλευσέ τους,
κι’ αν είναι περισσότεροι, γύρισε μίλησε μας.
«Επήγε το Βλαχόπουλο στη βίγλα να βιγλίση.
Βλέπει Τουρκιά Σαρακηνους κι’ Αράπηδες κουρσάρους,
οι κάμποι επρασινίζανε, τα πλάγια κοκκινίζαν.
Ήρχισε και διαμετράε, διαμετρημούς δεν είχαν.
Να πάγη πίσω ντρέπεται, να πάγη εμπρός φοβάται.
Σκύβει φιλεί τον μαύρον του, στέκει και τον ρωτάει,
«Δύνασαι, μαύρε μ’, δύνασαι σ΄το αίμα για να πλέυσης;
-Δύνομαι, αυθέντη, δύνομαι σ΄το αίμα για να πλέυσω,
κι’ όσους θα κόψη το σπαθί τόσους θενά πατήσω.
Μόν’ δέσε το κεφάλι σου μ’ ένα χρυσό μανδήλι,
μην τύχη λάκκος και ρηχθώ και πέσης απ’ την ζάλη.
-Σαΐττες μου αλεξανδριανες, καμιά να μη λυγίση,
και συ σπαθί μου δαμισκί, να μην αποστομώσης.
Βόηθα μ’, ευχή της μάννας μου και του γονιού μου βλόγια,
ευχή του πρώτου μ’ αδελφού, ευχή και του στερνού μου.
Μαύρε μου, άιντε πα νά μπουμε, κι’ όπου ο Θεός τα βγάλη!
«Σ΄τα έμπα του εμπήκε σαν αετός, σ΄τα ξέβγα σαν πετρίτης,
σ΄τα έμπα του χίλιους έκοψε, σ΄τα ξέβγα δυο χιλιάδες,
και σ΄το καλό το γύρισμα κανέναν δεν αφήνει.
Πήρε τ’ Αλέξη τα παιδιά, του Κώστα τη γυναίκα,
και το μικρού Βλαχόπουλου την αρραβωνιασμένη.
Προσγονατίζει ο μαύρος του και πίσω του τους παίρνει.
Στοn δρόμον όπου πήγαινε σέρνει φωνή περίσσα.
«Πού΄σαι αδελφέ μου Κωσταντά κι’ Αλέξη ανδρειωμένε;
αν είσθε εμπρός μου φύγετε και πίσω μου κρυφθήτε,
τι θόλωσαν τα μάτια μου, μπροστά μου δεν σας βλέπω,
και το σπαθί μου ερράγισε, κόβοντας τα κεφάλια,
κι’ ο μαύρος λιγοκάρδισε πατώντας τα κουφάρια.»
18-09-2024
